Theo báo cáo ổn định tài chính bán thường niên của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) công bố hôm thứ Sáu, cuộc chiến đang diễn ra với Iran cùng cú sốc mà nó gây ra đối với giá cả và nguồn cung dầu mỏ đã vọt lên đứng đầu danh sách các mối lo ngại về ổn định tài chính.
Báo cáo Ổn định Tài chính của ngân hàng trung ương Mỹ cho thấy rủi ro địa chính trị và cú sốc dầu mỏ là những lo lắng hàng đầu của những người tham gia khảo sát, trong khi trí tuệ nhân tạo (AI) và tín dụng tư nhân cũng gia tăng và trở thành những mối lo ngại nổi bật.
Ba phần tư số người được hỏi đã coi rủi ro địa chính trị là mối lo ngại hàng đầu, khiến nó trở thành nỗi lo được nhắc đến nhiều nhất, tiếp theo là cú sốc dầu mỏ bắt nguồn từ chiến tranh với tỷ lệ 70%. Cả AI và tín dụng tư nhân đều được một nửa số người tham gia khảo sát cảnh báo là những mối đe dọa tiềm tàng đối với sự ổn định tài chính.
Cụ thể, báo cáo cảnh báo rằng một cuộc xung đột kéo dài ở Trung Đông, đặc biệt nếu kết hợp với tình trạng thiếu hụt hàng hóa và chuỗi cung ứng bị suy yếu, có thể đẩy lạm phát lên cao và làm chậm tăng trưởng kinh tế ở Mỹ cũng như các nơi khác. Và những biến động giá mạnh trên thị trường năng lượng cũng như các sản phẩm tài chính liên quan có thể dẫn đến căng thẳng trên thị trường.
Một số người được hỏi cũng lưu ý rằng áp lực lạm phát từ cú sốc năng lượng có thể buộc các ngân hàng trung ương phải thắt chặt chính sách tiền tệ, ngay cả khi phải đối mặt với mức tăng trưởng kinh tế yếu đi.
“Lãi suất và lạm phát cao hơn có thể gây ra những tác động đáng kể về mặt tài chính và kinh tế, bao gồm cả sự sụt giảm của giá cả tài sản”, báo cáo cảnh báo.
Những lo ngại rõ ràng trong cuộc khảo sát về sự gia tăng của giá dầu và tình trạng lạm phát mà nó làm bùng phát trở lại phần lớn phản ánh những gì mà nhiều nhà hoạch định chính sách tiền tệ của Mỹ đã lên tiếng trong những tuần gần đây.
Fed đã giữ nguyên mức lãi suất sau cuộc họp chính sách vào tuần trước, và nhiều quan chức ngân hàng trung ương trong những ngày kể từ đó đã nói rằng họ không thể loại trừ khả năng tăng lãi suất nếu lạm phát tiếp tục tăng và lan rộng.
Giá dầu thô chuẩn toàn cầu đã tăng vọt hơn 50% kể từ khi các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran bắt đầu vào ngày 28 tháng 2, và vẫn duy trì ở mức trên 100 USD/thùng giữa bối cảnh có nhiều báo cáo trái chiều về việc liệu một thỏa thuận hòa bình có sắp diễn ra hay không.
“Cú sốc dầu mỏ” đã xuất hiện như mối lo ngại thứ hai trong cuộc khảo sát mới nhất của Fed, sau khi không hề được nhắc đến một lần nào trong báo cáo trước đó vào mùa thu năm ngoái.
Giá xăng tại Mỹ đã leo lên mức cao nhất kể từ tháng 7 năm 2022 và dẫn đến sự bùng phát trở lại của lạm phát, hiện đang cao hơn khoảng một điểm phần trăm so với mục tiêu 2% của Fed. Nhiều quan chức ngân hàng trung ương Mỹ lo ngại rằng giá cả càng duy trì ở mức cao trong thời gian dài thì rủi ro chúng lây lan ra ngoài lĩnh vực năng lượng và thâm nhập vào một loạt các hàng hóa và dịch vụ khác càng lớn.
Những lo ngại về AI và tín dụng tư nhân được cảnh báo
Những người tham gia khảo sát cho biết có những lo ngại rằng đầu tư vào AI đang “ngày càng được tài trợ” bằng nợ, điều này làm tăng mức đòn bẩy rộng hơn và gia tăng sự mong manh, đồng thời công nghệ này, nếu được áp dụng rộng rãi, “có thể góp phần làm suy yếu thị trường lao động”.
Cuộc khảo sát đã vẽ ra một bức tranh đa chiều trong lĩnh vực tín dụng tư nhân. Báo cáo lưu ý rằng lĩnh vực này đã phải vật lộn với tâm lý tiêu cực và các yêu cầu rút vốn (chuộc lại chứng chỉ quỹ) ngày càng tăng, nhưng cho đến nay rủi ro dường như vẫn có thể kiểm soát được.
Đối với 10 công ty phát triển kinh doanh (BDC) không kỳ hạn lớn nhất trong ngành, chiếm khoảng 80% tài sản tín dụng tư nhân, có đủ tín dụng ngân hàng và tiền mặt để đáp ứng ít nhất 3/4 các đợt rút vốn, giả định rằng chúng được giữ ở mức 5%, báo cáo cho biết.
Fed cho biết rủi ro đối với sự ổn định tài chính từ tín dụng tư nhân có vẻ “hạn chế và có thể kiểm soát được”, nhưng lưu ý rằng các đợt rút vốn liên tục và tâm lý tiêu cực có thể làm giảm khả năng tiếp cận tín dụng của một số người đi vay, đặc biệt là những người có rủi ro tín dụng cao hơn.
© 2026 Thomson/Reuters.
